Kısa cevap: Web sitesi elle tutulur bir eşya olmadığı için klasik anlamda demirbaş değildir. Türkiye’deki yaygın uygulamada, şirket için yaptırılan ve uzun süre kullanılacak bir web sitesi maddi olmayan duran varlık olarak aktifleştirilir ve amortisman yoluyla yıllara yayılarak giderleştirilir. Hosting, alan adı yenileme ve bakım gibi tekrarlayan ödemeler ise genellikle doğrudan dönem gideri olarak kaydedilir.
Demirbaş ile maddi olmayan duran varlık arasındaki fark
Günlük dilde işletmenin satın aldığı her kalıcı şeye “demirbaş” denir; muhasebede ise kavram daha dardır. Demirbaş, büro mobilyası, bilgisayar, yazıcı gibi fiziksel ve bir yıldan uzun süre kullanılan varlıkları anlatır. Web sitesi ise yazılım, tasarım ve içerikten oluşan, fiziksel varlığı olmayan bir değerdir. Bu nedenle tek düzen hesap planında web siteleri çoğunlukla “Haklar” ya da benzeri maddi olmayan duran varlık hesaplarında izlenir.
Bu ayrım yalnızca teorik değildir. Hangi hesapta izlendiği, amortisman süresini, bilançodaki görünümü ve vergi matrahını etkiler. Bu yüzden web sitesi faturası geldiğinde “gider yazıp geçelim” demeden önce harcamanın niteliğine bakmak gerekir.
Web sitesi muhasebede nasıl kaydedilir? Adım adım
- Faturadaki kalemleri ayırın. Tasarım ve yazılım geliştirme bedeli, alan adı, hosting, SSL, bakım ve içerik hizmetleri farklı niteliktedir. Tek satırlık bir fatura yerine kalemlerin ayrı yazılması kaydı kolaylaştırır.
- Kalıcı değer yaratan kısmı belirleyin. Sitenin tasarımı, özel yazılımı ve yönetim paneli gibi birden fazla yıl kullanılacak unsurlar genellikle aktifleştirilir.
- Varlığı ilgili hesaba alın. Uygulamada bu bedel çoğunlukla maddi olmayan duran varlıklar grubunda, haklar hesabında izlenir; KDV ise indirilecek KDV olarak ayrı kaydedilir.
- Amortisman ayırın. Aktifleştirilen tutar, Vergi Usul Kanunu kapsamında belirlenen faydalı ömür ve oranlar dikkate alınarak yıllara yayılır. Geçerli süre ve yöntemi mali müşavirinizle netleştirin.
- Tekrarlayan giderleri dönem gideri yazın. Yıllık hosting, alan adı yenileme, aylık bakım ve destek ücretleri genellikle ilgili dönemin genel yönetim veya pazarlama gideri olarak kaydedilir.
- Belgeleri saklayın. Sözleşme, teklif, teslim tutanağı ve faturalar, olası bir incelemede harcamanın niteliğini gösteren temel belgelerdir.
Hangi harcama nereye yazılır?
- Yeni site tasarımı ve yazılımı: Genellikle maddi olmayan duran varlık olarak aktifleştirilir ve amortismana tabi tutulur.
- Kapsamlı yenileme (yeni modüller, yeniden tasarım): Varlığın değerini artıran bir harcama olarak aktifleştirilmesi gündeme gelebilir.
- Küçük düzeltmeler, içerik güncellemeleri: Varlığın değerini artırmadığı için çoğunlukla doğrudan gider yazılır.
- Alan adı ve hosting: Kullanım süresine bağlı dönemsel ödeme olduğundan genellikle gider kaydedilir; birden fazla yılı kapsayan peşin ödemelerde gelecek dönemlere ait gider hesabı kullanılabilir.
- Reklam ve SEO hizmetleri: Dönemsel pazarlama hizmeti oldukları için genellikle gider yazılır.
Doğrudan gider yazma sınırı var mı?
Vergi Usul Kanunu, belirli bir tutarı aşmayan küçük alımların doğrudan gider yazılabilmesine izin verir. Bu tutar her yıl yeniden değerleme oranına göre güncellenir. Web sitesi bedeli bu sınırın altındaysa doğrudan gider yazmak mümkün olabilir; üzerindeyse aktifleştirme ve amortisman yolu izlenir. Sınırın o yılki güncel tutarını mali müşavirinizden öğrenin; eski yıllara ait bir rakamı esas almayın.
Örnek bir senaryo
Bir üretim firmasının yeni kurumsal sitesini yaptırdığını düşünelim. Ajansın faturasında “tasarım ve yazılım geliştirme”, “bir yıllık hosting”, “alan adı tescili” ve “ilk yıl bakım hizmeti” ayrı satırlarda yer alıyor. Mali müşavir, tasarım ve yazılım bedelini maddi olmayan duran varlık olarak aktifleştirip amortisman planına alır; hosting, alan adı ve bakım bedellerini ise ilgili dönemin gideri olarak kaydeder. Ertesi yıl siteye çok dilli yapı ve yeni bir teklif modülü eklenirse, bu geliştirme ayrı bir değerlendirmeyle varlığın değerine eklenebilir.
Dikkat edilmesi gerekenler
- Hazır paket mi, size özel mi? Aylık kira öder gibi kullanılan bir site hizmeti ile mülkiyeti size geçen özel bir site muhasebede aynı şekilde ele alınmayabilir. Kiralık hizmetler genellikle gider, size ait özel yazılım ise varlık niteliği taşır.
- Kaynak kod ve kullanım hakkı: Sözleşmede sitenin kullanım hakkının kime ait olduğu açık yazmalıdır; bu, varlığın şirkete ait olduğunu göstermenin en sağlam yoludur.
- Şirket içinde geliştirilen siteler: Kendi personelinizle geliştirdiğiniz bir sitede maliyetin hangi kısmının aktifleştirileceği ayrı bir değerlendirme gerektirir.
- Şahıs şirketi ve sermaye şirketi farkı: Defter tutma usulüne göre (işletme hesabı veya bilanço esası) kayıt şekli değişebilir.
Sık yapılan hatalar
- Yüksek tutarlı site bedelini tek seferde gider yazıp ileride düzeltme ihtiyacıyla karşılaşmak.
- Hosting ve alan adı gibi yıllık ödemeleri yanlışlıkla varlık hesabına almak.
- Faturada tüm hizmetleri tek kalemde toplamak; bu durum hangi kısmın aktifleştirileceğini belirsizleştirir.
- Sözleşme ve teslim belgesi olmadan ödeme yapmak.
- Site yayından kalktığında veya tamamen yenilendiğinde eski varlığın kayıtlardan çıkarılmasını unutmak.
Faturanın nasıl düzenlenmesi gerektiğini merak ediyorsanız web tasarım faturası nasıl kesilir yazımıza, toplam bütçeyi oluşturan kalemler için kurumsal web sitesi maliyeti rehberimize göz atabilirsiniz.
Not: Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. Vergi mevzuatı ve tebliğler değişebilir; güncel durumu ve şirketinize özel uygulamayı mali müşavirinize teyit ettirin.
Racoun nasıl yardımcı olur?
Racoun olarak web sitelerini hazır tema veya kiralık paket kullanmadan kendi altyapımız üzerinde kodluyor, siteyi yönetim paneliyle birlikte teslim ediyoruz. Teklif ve faturalarımızda tasarım, yazılım, hosting ve bakım kalemlerini ayrı gösteriyoruz; böylece mali müşaviriniz hangi kalemin varlık, hangisinin gider olduğunu kolayca ayırabiliyor. Kurumsal web sitesi hizmetimizi inceleyebilir veya teklif isteyebilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Web sitesi kaç yılda amorti edilir?
Faydalı ömür ve amortisman oranı Vergi Usul Kanunu ve ilgili tebliğlere göre belirlenir. Uygulama değişebildiği için şirketinize uygun süreyi mali müşavirinizle netleştirmeniz gerekir.
Hosting ve alan adı ücreti demirbaş mıdır?
Hayır. Hosting ve alan adı belirli bir süre için ödenen hizmet bedelleridir ve genellikle ilgili dönemin gideri olarak kaydedilir.
Web sitesi yenilemesi gider mi yazılır, aktifleştirilir mi?
Küçük düzeltmeler genellikle gider yazılır. Yeni modül ekleme veya kapsamlı yeniden tasarım gibi değeri artıran işler ise aktifleştirilebilir; karar için harcamanın niteliğine bakılır.
Racoun ile konuşun: İstanbul merkezli ekibimizle Türkiye genelindeki markalara hizmet veriyoruz. WhatsApp üzerinden yazabilir ya da teklif formunu doldurabilirsiniz. İlk görüşme ücretsizdir.
